Środki ochrony roślin stanowią niezbędne narzędzie dla rolników do ochrony upraw przed chorobami czy szkodnikami. Wiosna to czas, w którym rozpoczynają się pierwsze zabiegi. Presja agrofagów jest coraz większa, okna pogodowe umożliwiające wykonanie zabiegu coraz krótsze. Dlatego przypominamy na co zwrócić uwagę, żeby efektywnie wykonać zabieg i jak zadbać o bezpieczeństwo zarówno samego operatora, ludzi wkoło, jak i środowiska.
5 zasad bezpiecznego stosowania środków ochrony roślin
Bezpieczne stosowanie środków ochrony roślin zaczyna się już od zakupów. Zawsze kupuj tylko legalne i oryginalne środki ochrony roślin, które są gwarancją bezpieczeństwa Twojego i Twoich bliskich. Oryginalne produkty zanim zostaną dopuszczone do obrotu i stosowania przechodzą szereg badań pod kątem bezpieczeństwa. Cały proces trwa około 12 lat, dlatego produkty legalnie dopuszczone do obrotu, stosowane w sposób prawidłowy nie stanowią zagrożenia.

5 zasad, o których należy pamiętać, aby bezpiecznie stosować środki ochrony roślin:
- Kupuj tylko legalne i oryginalne produkty.
- Zawsze czytaj etykietę – nawet kiedy używasz środka kolejny raz.
- Stosuj odzież ochronną i przestrzegaj środków ostrożności.
- Zabieg wykonuj w odpowiednich warunkach pogodowych.
- Dbaj o higienę pracę.
Etykieta to instrukcja stosowania produktu, czyli podstawowe źródło wiedzy o prawidłowym jego stosowaniu. Znajdziesz tam informacje dotyczące m.in. dawki, terminu, uprawy, wymaganych środków ochrony indywidualnej, okresu karencji i prewencji czy innych środków ostrożności.
Podczas przygotowywania cieczy roboczej i wykonywania zabiegu nie należy jeść, pić ani palić papierosów. Po zabiegu dokładnie umyj całe ciało wodą z mydłem. Pamiętaj o zmianie odzieży i o dbanie o jej czystość.
Odzież ochronna – konieczność czy dodatek?
Podczas wykonywania zabiegów ochrony roślin operator ma bezpośredni kontakt ze środkami, dlatego odpowiednia odzież ochronna jest absolutną koniecznością. Do podstawowych elementów odzieży ochronnej należą kombinezon ochronny, maska, gogle, rękawice oraz obuwie.
Na co zwrócić szczególną uwagę przy wyborze odzieży ochronnej:
- wybieraj odzież ochronną posiadającą certyfikat zgodności europejskiej i oznaczenia potwierdzające ochronę przed substancjami chemicznymi (EN CE ISO 13688, EN13034)
- odzież ochronna powinna być nieuszkodzona, szczelna i regularnie kontrolowana pod kątem zużycia,
- dobieraj odzież i środki ochrony indywidualnej odpowiednio do rodzaju wykonywanej pracy oraz stosowanego preparatu,
- pamiętaj, że odzież ochronna musi być dobrze dopasowana – zbyt luźna lub zbyt ciasna może ograniczać bezpieczeństwo i komfort pracy,
- wybieraj rozwiązania zapewniające jednocześnie skuteczną ochronę oraz wygodę użytkowania podczas pracy w polu.
Środki ochrony indywidualnej pomagają ograniczyć ryzyko kontaktu preparatu ze skórą, oczami oraz drogami oddechowymi. Co ważne, odzież ochronną należy regularnie czyścić i wymieniać zgodnie z zaleceniami producenta.
Nie tylko bezpieczeństwo, ale również ekonomia
Prawidłowe stosowanie środków ochrony roślin to nie tylko kwestia bezpieczeństwa ludzi i środowiska, ale także realne oszczędności oraz większa skuteczność zabiegów.
Na co warto zwrócić uwagę?
- stosowanie środków zgodnie z zaleceniami i rekomendowanymi dawkami,
- dobór odpowiedniego terminu zabiegu z uwzględnieniem warunków pogodowych oraz ochrony pszczół i innych owadów zapylających,
- regularną kontrolę techniczną opryskiwacza (zabieg należy wykonywać tylko opryskiwaczem posiadającym aktualnie badanie sprawności technicznej!)
- kalibrację dysz opryskiwacza,
- stan techniczny rozpylaczy – wymiana zużytych na nowe to mała zmiana, a duża oszczędność,
- stosowanie nowoczesnych technik rolnictwa precyzyjnego m.in. monitoringu pól, mapowania zagrożeń oraz precyzyjnego dozowania preparatów.
Dobrze ustawiony i skalibrowany opryskiwacz oznacza mniej strat środka ochrony roślin, lepsze pokrycie roślin i większą skuteczność zabiegu. To także ograniczenie zjawiska znoszenia cieczy roboczej na sąsiednie uprawy, drogi czy tereny zamieszkałe.
W praktyce odpowiednio wykonany zabieg pozwala ograniczyć liczbę poprawek, zmniejszyć koszty i osiągnąć lepszy efekt ochrony.
Bezpieczne stosowanie to również bezpieczna utylizacja odpadów
Bezpieczne stosowanie środków ochrony roślin nie kończy się po wykonaniu zabiegu. Bardzo ważnym elementem jest również właściwe postępowanie z pustymi opakowaniami oraz resztkami cieczy użytkowej.
Puste opakowania po środkach ochrony roślin należy trzykrotnie wypłukać, a popłuczyny wlać do zbiornika opryskiwacza. Następnie opakowania powinny zostać oddane do punktu sprzedaży. Nie wolno ich wykorzystywać do innych celów ani wyrzucać do odpadów komunalnych czy spalać. Bezpłatny zwrot umożliwia System Zbiórki Opakowań PSOR. Więcej na: systempsor.pl.
Resztki cieczy użytkowej należy zagospodarować zgodnie z zaleceniami zawartymi w etykiecie produktu. Szczególną uwagę trzeba zwrócić na ochronę wód powierzchniowych oraz unikanie skażenia gleby. Najważniejszą zasadą jest jednak zapobieganie powstawaniu nadwyżek poprzez dokładne obliczenie ilości cieczy potrzebnej do wykonania zabiegu.
Jeśli po oprysku w zbiorniku pozostanie niewielka ilość cieczy użytkowej, należy ją rozcieńczyć i wykorzystać na powierzchni, na której wykonywano zabieg – o ile pozwala na to etykieta produktu. Niedopuszczalne jest wylewanie pozostałości do kanalizacji, rowów melioracyjnych, na podwórze czy w pobliżu studni i cieków wodnych.
Coraz więcej gospodarstw korzysta również z nowoczesnych rozwiązań do zagospodarowania pozostałości po opryskach, takich jak systemy bioremediacji czy dehydratacji, które pozwalają bezpiecznie neutralizować resztki cieczy użytkowej i popłuczyny po myciu opryskiwacza.
Podsumowanie
Bezpieczne stosowanie środków ochrony roślin to połączenie wiedzy, odpowiedzialności i dobrych praktyk. Wybór legalnych produktów, stosowanie odzieży ochronnej, przestrzeganie zapisów etykiety, odpowiednie przygotowanie sprzętu oraz właściwa utylizacja odpadów pozwalają skutecznie chronić uprawy, jednocześnie dbając o zdrowie ludzi i środowisko.






