Jakość i bezpieczeństwo żywności to tematy, które stają się dla nas, z różnych powodów, coraz ważniejsze. Na żywność przeznaczamy ¼ naszych dochodów, bardzo chętnie czytamy informacje dotyczące prawidłowego odżywiania się, wpływu diety na zdrowie, dyskutujemy
o tym w gronie rodziny i przyjaciół.

Światowy Dzień Żywności, który obchodzimy 16 października, to czas na podkreślenie wyzwań ekonomicznych, społecznych i politycznych, przed jakimi stają codziennie rządy państw, rolnicy, producenci żywności a na koniec – konsumenci.  Przewiduje się, że populacja ludzi na świecie wzrośnie do 2050 roku o 2 miliardy – do prawie 10 miliardów. W skali globalnej za 30 lat będziemy musieli produkować o połowę więcej żywności, niż produkujemy dziś. A zatem jak to zrobić i jednocześnie jak najmniej wpływać na otaczający nas świat, na zasoby naturalne, na środowisko?

Ogromna rola i odpowiedzialność spoczywa dziś na rolnikach, którzy swoją codzienną pracą muszą dostarczać coraz więcej żywności, aby wyżywić nas – konsumentów.  Warto dziś zadać sobie pytanie: czy my konsumenci wiemy wystarczająco o pracy rolników?

Mieszkańcy miast nie doceniają pracy rolnika, nie mają również świadomości ile wymaga ona poświęceń. Zdecydowana większość Polaków podaje się romantycznej wizji pracy na roli, równoznacznej z przyjemnym kontaktem z naturą – wieś kojarzy nam się z nieskażoną przyrodą (41%), miejscem związanym z ciszą i spokojem (23%), a także poczuciem stabilizacji, harmonią i wakacyjnym wypoczynkiem (50%)[i].

Nic bardziej mylnego – dzisiejsza wieś bardzo się zmodernizowała. Rolnicy to ludzie świadomi i zaangażowani w bezpieczeństwo łańcucha żywnościowego, wdrażający w swoich gospodarstwach nowoczesne technologie, biorący udział w szkoleniach, produkujący żywność na eksport. To producenci żywności, którzy muszą spełnić określone standardy  produkcyjne ściśle określone przepisami, przede wszystkim dbając  o wysoką jakość i bezpieczeństwo żywności. Mało kto z nas wie, że rolnicy są sprawdzani przez szereg krajowych i międzynarodowych instytucji kontrolnych.

Produkujemy wysokiej jakości żywność z myślą o konsumentach, ich wymaganiach, gustach oraz zdrowiu i bezpieczeństwie. Gospodarstwa to dziś przedsiębiorstwa. Rolnik, który chce sprzedawać swoje plony musi korzystać z nowoczesnych technologii i nieustająco się dokształcać – powiedziała Dorota Niedbała, właściciela sadu w rejonie grójecko-wareckim.

Wszystkie gospodarstwa rolne, zarówno ekologiczne jak i konwencjonalne, są zobowiązane do stosowania integrowanej ochrony roślin – to metoda, która zakłada stosowanie w pierwszej kolejności metod biologicznych. Dopiero, kiedy one zawiodą, stosowane są środki ochrony roślin. Środki ochrony roślin to jedno z wielu narzędzi pracy rolnika. To leki dla roślin, które pomagają zwalczać choroby i szkodniki, i stosowane zgodnie z dobra praktyką i przepisami są bezpieczne dla ludzi, zwierząt i środowiska.

Ostatnie dwudziestolecie to okres intensywnych zmian na polskiej wsi, które dostosowują się do globalnych wyzwań żywnościowych. Produkujemy w Polsce coraz więcej żywności, o coraz wyższych parametrach jakościowych. Świadczy o tym znaczny wzrost eksportu polskiej żywności na rynki światowe (ponad 80% naszego eksportu produktów rolno-spożywczych dociera do krajów Unii Europejskiej)[ii].

FAKTY DOTYCZĄCE ROLNICTWA:

Światowe wyzwania:

  • Wyżywienie rosnącej populacji świata to obecnie jedno z największych globalnych wyzwań społecznych, ekonomicznych i politycznych. Przewiduje się, że populacja na całym świecie wzrośnie do 2050 roku do ok. 10 miliardów. Aby wyżywić kolejne dwa miliardy ludzi w 2050 roku, konieczny będzie wzrost produkcji żywności o 50% w skali globalnej!
  • 100 lat temu jeden rolnik był w stanie wyżywić 4 osoby, a dziś żywi średnio 129
  • Na początku XIX wieku 80% ludności zajmowało się rolnictwem – ze względu niską wydajność niemal każdy musiał brać udział w produkcji żywności. Dziś rolnictwem zajmuje się zaledwie 2% światowej populacji!

Rolnictwo w Polsce:

  • Użytki rolne w Polsce zajmują ponad połowę powierzchni kraju. Pod względem obszaru użytków rolnych Polska znajduje się na trzecim miejscu w Europie, po Francji i Hiszpanii. W porównaniu z innymi krajami Unii, Polska ma znaczące zasoby ziemi rolniczej, które w przeliczeniu na 1 mieszkańca wynoszą ok. 0,7 ha.
  • Tereny wiejskie zamieszkuje ponad 40% ludności kraju
  • W sektorze rolno-spożywczym znajduje zatrudnienie ponad 3 mln osób
  • 5% ogólnej liczby gospodarstw w Polsce wytwarza około 63% produkcji rolnej[iii]
  • Polscy rolnicy to aż 1/5 wszystkich rolników UE.
  • Ponad 80% eksportu polskich produktów rolno-spożywczych dociera na rynki krajów Unii europejskiej
  • Polacy na zakup żywności wydają ¼ swoich dochodów[iv].

[i] Polska wieś. Przemiany, trendy, stereotypy, pod red. N. Hipsz, Opinie i diagnozy nr 30, Centrum Badań Opinii Społecznej, Warszawa 2014.

[ii] Dane GUS za 2016 rok.

[iii] W. Jóźwiak, Polskie rolnictwo i gospodarstwa rolne w pierwszej i drugiej dekadzie XXI wieku, Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej PIB, Warszawa 2012.

[iv] Polska Wieś 2014, raport przygotowany przez Fundację na Rzecz Rozwoju Polskiego Rolnictwa.