Jestem użytkownikiem ŚOR

Środki ochrony roślin (ś.o.r.) to obok lekarstw najbardziej kontrolowana i uregulowana prawnie gałąź przemysłu chemicznego. Polskich rolników obowiązują w tym zakresie zarówno przepisy europejskie, jak i krajowe.

Regulacje unijne

W celu ochrony zdrowia konsumentów i użytkowników na terenie Unii Europejskiej obowiązują:

  • rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady WE 1107/2009,
  • rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady WE 396/2005.

Powyższe przepisy regulują kwestie zatwierdzania substancji czynnych oraz dopuszczania do obrotu środków ochrony roślin, które te substancje zawierają. W przepisach tych znajdują się również przepisy dotyczące obrotu środkami ochrony roślin, właściwego ich przechowywania czy stosowania oraz zawierają ograniczenia dotyczące maksymalnych dopuszczalnych pozostałości środków ochrony roślin w produktach. Produkty, w których  dawki są przekroczone, nie mogą być wprowadzane do obrotu. Ich kontrolą i ewentualnym wycofaniem ze sprzedaży w Polsce zajmuje się m.in. Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa, Sanepid.

Aby środek ochrony roślin mógł być stosowany, w każdym kraju członkowskim Unii Europejskiej wydawane jest oddzielne zezwolenie na obrót. Z reguły producent decyduje, w którym kraju składa wniosek o rejestrację danego produktu. Zazwyczaj związane jest to z zastosowaniem produktu – przykładowo nie ma uzasadnienia (również biznesowego) rejestracja w Szwecji produktu do ochrony winorośli.

Regulacje krajowe

W Polsce zasady korzystania ze środków ochrony roślin reguluje Ustawa o środkach ochrony roślin z 8 marca 2013 r. (Dz. U. 2013 poz. 455). Zobowiązuje ona rolników do ewidencjonowania zabiegów z użyciem środków ochrony roślin i ciągłego podnoszenia kwalifikacji w zakresie ich stosowania. Co więcej, od 1 stycznia 2014 r. rolnicy muszą stosować się do zasad integrowanej ochrony roślin (zgodnie z postanowieniami art. 14 dyrektywy 2009/128/WE oraz rozporządzenia WE 1107/2009). Zgodnie z nimi stosowanie ś.o.r. powinno być ograniczone do niezbędnego minimum, w szczególności poprzez zredukowanie dawek lub liczby wykonywanych zabiegów.

Ponadto rolnicy są zobowiązani postępować w myśl Kodeksu Dobrej Praktyki Rolniczej, jak również Dobrej Praktyki Ochrony Roślin. Ten pierwszy wymaga od nich postępowania zgodnego z racjonalną gospodarką nawozami, ochroną wód i gleb, zachowaniem cennych siedlisk i gatunków występujących na obszarach rolnych, ochroną walorów krajobrazu. Z kolei Dobra Praktyka Ochrony Roślin nakazuje stosowanie się do obowiązkowych dla profesjonalnych użytkowników ś.o.r. zasad integrowanej ochrony roślin. Dla rolników oznacza to, że decyzje o wykonaniu zabiegów powinny być poprzedzone kontrolą, czy i jakie organizmy szkodliwe występują na roślinach i czy ma to wpływ na ekonomiczną opłacalność produkcji.

Pobierz infografikę Integrowana ochrona roślin